Το χρονικό της κρίσης των Ιμίων (31-1-1996)

Στις 25 Δεκεμβρίου 1995 το τουρκικό φορτηγό πλοίο Φιγκέν Ακάτ προσαράζει σε αβαθή ύδατα κοντά στις βραχονησίδες και εξέπεμπει σήμα κινδύνου. Το λιμεναρχείο Καλύμνου -το πλησιέστερο στην περιοχή- διαθέτει ρυμουλκό για να αποκολλήσει το τουρκικό πλοίο, αλλά ο πλοίαρχος αρνείται, υποστηρίζοντας ότι βρισκόταν σε τουρκική περιοχή και άρα οι τουρκικές αρχές είχαν την αρμοδιότητα να του προσφέρουν βοήθεια.


Τελικά, στις 28 Δεκεμβρίου δύο ελληνικά ρυμουλκά αποκόλλησαν το τουρκικό φορτηγό και το οδήγησαν σε τουρκικό λιμένα. 

Το ίδιο πρωινό ένα πλήρως εξοπλισμένο τουρκικό μαχητικό αεροσκάφος καταπέφτει στα ελληνικά χωρικά ύδατα, στην περιοχή της Λέσβου, ύστερα από εμπλοκή με ελληνικά μαχητικά. 

Ο Τούρκος πιλότος διασώζεται με ελληνική βοήθεια. 

Στις 29 Δεκεμβρίου το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών επιδίδει διακοίνωση στο αντίστοιχο ελληνικό, όπου αναφέρεται ότι οι βραχονησίδες Ίμια είναι καταχωρημένες στο κτηματολόγιο Μουγκλά του νομού Αλικαρνασσού και ανήκουν στην Τουρκία. Το γεγονός στάθηκε αφορμή να τεθεί από την Τουρκία θέμα ιδιοκτησίας των νησιών.

Ενα μήνα μετά στις 26 Ιανουαρίου 1996, ο Δήμαρχος Καλύμνου Δημήτρης Διακομιχάλης θορυβημένος από το γεγονός της αμφισβήτησης της ελληνικότητας των βραχονησίδων από τους Τούρκους, υψώνει την ελληνική σημαία σε ένα από τα δυο νησιά. Γεγονός για το οποίο 21 χρόνια μετά, το Ελεγκτικό Συνέδριο του επιβάλει προσωπικό πρόστιμο ύψους 50.000 ευρώ, καθώς του καταλογίζει πως ενίσχυε παράνομα οικονομικά επί επτά χρόνια τον βοσκό που πήγαινε στα Ίμια για να φροντίσει τα κατσίκια του!

Δύο ημέρες μετά, το Σάββατο 27 Ιανουαρίου 1996 ο Τούρκος δημοσιογράφος της εφημερίδας «Χουριέτ» στη Σμύρνη Τζεσούρ Σερτ, μαζί με έναν συνάδελφό του και έναν εικονολήπτη του τηλεοπτικού σταθμού Canal D, που επίσης ανήκει στον όμιλο Dogan, αποβιβάζονται με ελικόπτερο στα Ιμια,  κατεβάζουν την ελληνική σημαία και υψώνουν την τουρκική. 

Την επόμενη μέρα η «Χουριέτ» κυκλοφόρησε με τον πρωτοσέλιδο τίτλο «Πόλεμος σημαιών» και ο Σερτ γίνεται εθνικός ήρωας στην Τουρκία.  Η ελληνική σημαία παραδόθηκε από τον ίδιο στον διευθυντή της «Χουριέτ» Ερτουγρούλ Οζκόκ, ο οποίος επιχείρησε να την παραδώσει στο Ελληνικό Προξενείο της Σμύρνης, αλλά εκπρόσωποί του αρνήθηκαν να την παραλάβουν για ευνόητους λόγους «Αν οι ελληνικές προξενικές αρχές αποδέχονταν τη σημαία θα ήταν σαν να παραδέχονταν πως ηττήθηκαν στα Ιμια...

Οσο για τη σημαία σύμφωνα με τον Σερτ επέστρεψε στα συρτάρια της Χουριέτ   

Μετά το περιστατικό, ο Σερτ χαρακτηρίστηκε και επίσημα από τις ελληνικές αρχές «persona non grata» στην Ελλάδα

 Στην Ελλάδα, όπως αποκάλυψε ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ Ναύαρχος Λυμπέρης μετά το περιστατικό, όταν ρώτησε τον ΥΠΕΞ Θεόδωρο Πάγκαλο τι θα πουν στον ελληνικό λαό σχετικά με την απομάκρυνση της σημαίας απʼ τα ελληνικά Ίμια, ο κ. Πάγκαλος απάντησε κυνικά:

«Θα πείτε ότι τη σημαία την πήρε ο αέρας!»

Στις 28 Ιανουαρίου 1996 το περιπολικό του Πολεμικού Ναυτικού "Αντωνίου" κατεβάζει την τουρκική σημαία και υψώνει και πάλι την ελληνική, παραβαίνοντας την πολιτική εντολή που ήταν μόνο να υποσταλεί η τούρκικη σημαία. Το υπουργείο εξωτερικών δεν γνωρίζει τίποτα...

Ομάδα Ελλήνων καταδρομέων παραμένει στη βραχονησίδα 

Στις 31 Ιανουαρίου και ώρα 01:40 τουρκικές ειδικές δυνάμεις κάνουν απόβαση στη Μικρή Δυτική Ίμια. 

Τούρκοι SWAT με τον ανταποκριτή της Hurriyet Fatih Altayli στις 31 Ιανουαρίου:

Στις 2.04 το πρωί, ο Αρχηγός ΓΕΝ, Αντιναύαρχος Γιάννης Στάγκας  στέλνει ένα συγκινητικό μήνυμα προς όλες τις μονάδες του Στόλου του Πολεμικού Ναυτικού  που βρίσκονταν στο Αιγαίο και γύρω από τα Ίμια. Το σήμα έγραφε:

«Είμαι απόλυτα βέβαιος ότι αν χρειαστεί όλοι σας θα φανείτε αντάξιοι της ενδόξου ιστορίας του ΠΝ.
Καλή τύχη και ο Θεός Μαζί σας».

Στις 05:30 της ίδιας μέρας ένα ελικόπτερο του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, που απονηώνεται από τη φρεγάτα Ναυαρίνο για να διαπιστώσει την πληροφορία της παρουσίας Τούρκων στη μικρή βραχονησίδα 

 Το ελικόπτερο αναφέρει την παρουσία δύο τουρκικών ελικοπτέρων Μπλακ Χοκ  στην περιοχή, το ένα σε αιώρηση πλησίον της  φρεγάτας Γιαβούζ , που βρίσκεται 1.000 γιάρδες δυτικά από τα Ιμια ενώ το άλλο υπερίπταται του Γιαβούζ.

Επιβεβαιώνεται ακόμα η παρουσία τουλάχιστον δέκα Τούρκων κομάντος πάνω στη βραχονησίδα

Το ελικόπτερο παίρνει εντολή να επιστρέψει.

Στις 05.45 υπάρχει απώλεια επικοινωνίας με το ελικόπτερο. H τελευταία του αναφορά EMRGENCY EMERGENCY βόρεια 1,5 μίλι από το σημείο του ενδιαφέροντος.

Λίγο αργότερα το ελικόπτερο που πέταξε πάνω από τα Ιμια, συντρίβεται κατά την επιστροφή του στη φρεγάτα  και τα τρία μέλη του πληρώματος, ο υποπλοίαρχος Χριστόδουλος Καραθανάσης, ο υποπλοίαρχος Παναγιώτης Βλαχάκος και ο αρχικελευστής Έκτορας Γιαλοψός, περνούν στο πάνθεον των Ηρώων του Έθνους μας 

Η επίσημη άποψη του ελληνικού κράτους ήταν ότι το σκάφος κατέπεσε λόγω κακοκαιρίας και απώλειας προσανατολισμού του πιλότου.

Ωστόσο, στην Ελλάδα υπάρχει ευρέως διαδεδομένη η άποψη ότι το ελικόπτερο καταρρίφθηκε είτε από το Τουρκικό Ναυτικό είτε από τους Τούρκους καταδρομείς που υπήρχαν πάνω στο νησί - υπόθεση που ενισχύουν και τα ευρήματα στα συντρίμμια του ελικοπτέρου -  και ότι το γεγονός αποκρύφτηκε, προκειμένου να λήξει η κρίση και να μην οδηγηθούν οι δύο χώρες σε γενικευμένη σύρραξη ή ακόμα και σε πόλεμο..

Στις 06:00 το πρωϊ, οι Αμερικανοί διά του Υφυπουργού Εξωτερικών Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ επιβάλλουν και στις δύο πλευρές τη θέληση τους. «No ships, no troops, no flags»
 Οχι πλοία, Οχι στρατεύματα, Οχι σημαίες" διαμηνύουν ή σε πιο κομψή διπλωματική γλώσσα να ισχύσει το status quo ante. 

Μέχρι το μεσημέρι της 31ης Ιανουαρίου 1996 τα πλοία, οι στρατιώτες και οι σημαίες είχαν αποσυρθεί από τα Ίμια.

Σύμφωνα με τα αμερικανικά απόρρητα έγγραφα για την κρίση των Ιμίων, ο Αμερικανός  μεσολαβητής, Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ   δεν χρειάστηκε να πιέσει καθόλου την ελληνική κυβέρνηση, για να την πείσει. Δέχθηκαν τη συμφωνία χωρίς την παραμικρή αντίσταση. Ενάμιση χρόνο μετά, τον Ιούλιο του 1997, ολοκληρώθηκε και η δεύτερη φάση του δράματος και του «γκριζαρίσματος» του Αιγαίου, με την υπογραφή της συμφωνίας του κ. Σημίτη με τον τότε πρόεδρο της Τουρκίας, Σουλεϊμάν Ντεμιρέλ. Εμεινε στην Ιστορία ως η «Συμφωνία της Μαδρίτης».

Το γκριζάρισμα των Ιμίων 

Αυτό που δέχθηκε ο τότε πρωθυπουργός, ήταν ότι από εκείνη τη νύχτα της 31ης Ιανουαρίου 1996 μέχρι και σήμερα απαγορεύεται κάθε δραστηριότητα πάνω και γύρω από τα Ιμια. Πρόκειται για δύο ελληνικές βραχονησίδες στις οποίες δεν έχουν πρόσβαση ούτε οι Ελληνες πολίτες ούτε οι ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις.

Ο πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης ευχαρίστησε από το βήμα της Βουλής τους Αμερικανούς για τον καταλυτικό τους ρόλο στην αποκλιμάκωση της έντασης, ενώ πολλοί έκαναν λόγο για προδοσία... Άλλοι πάλι μίλησαν για κυβερνητικά παιχνίδια με εξιλαστήρια θύματα τους τρεις αξιωματικούς...

Τα Ιμια έκτοτε παραμένουν γκρίζα ζώνη

 

• Η Κρίση των Ιμίων όπως αποτυπώθηκε στα ΜΜΕ της εποχής

 

Έκτακτα δελτία MEGA ξημερώματα   31.01.1996

Το 2001 "Οι Φάκελοι" ασχολούνται με την υπόθεση των Ιμίων. Παράλληλα ο Αλέξης Παπαχελάς κατά τη διάρκεια της εκπομπής συνομιλεί και με τον Θόδωρο Πάγκαλο, ενώ παρεμβαίνει τηλεφωνικά και ο Ναύαρχος Λυμπέρης

Ίμια 2014 - Συγκλονιστικό ντοκουμέντο από την ελληνοτουρκική "μάχη της τσιπούρας" στα Ιμια